Cây quất ngày Tết được nhiều gia đình, nhất là ở miền Bắc, chưng với mong ước một năm sung túc, may mắn: cây nhiều quả vàng xen quả xanh gợi sự đủ đầy, con cháu sum vầy. Muốn cây đẹp suốt mấy ngày Tết thì chọn cây dáng cân đối, quả đều, lá xanh dày, mang về đặt chỗ sáng thoáng và tưới vừa đủ.
Có một điều nên biết trước: quả quất cảnh chỉ để ngắm, đừng ăn. PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm (Đại học Bách khoa Hà Nội), nói trên báo VnExpress rằng quất cảnh không nằm trong diện giám sát an toàn thực phẩm, và thuốc phun để giữ quả có thể ngấm vào trong quả.
Ý nghĩa cây quất ngày Tết
Người ta hay giải thích chữ “quất” đọc gần chữ “cát”, nghĩa là may mắn, trong tiếng Hán. Cây xum xuê, quả tròn vàng như đồng tiền thì trông đã thấy sung túc. Quả chín xen quả xanh, lộc non xen lá già được ví như ông bà, con cháu mấy thế hệ quây quần. Đó là cách người xưa gửi gắm mong ước đầu năm, nhà nào tin tới đâu thì giữ tới đó.
Cách chọn cây quất ngày Tết đẹp
| Tiêu chí | Nên chọn |
|---|---|
| Dáng | Tán tròn, cân đối, nhìn đẹp từ nhiều phía; cỡ cây hợp chỗ đặt |
| Quả | Nhiều quả tròn, bóng, cuống chắc; quả vàng cam xen quả xanh để còn đẹp sau Tết |
| Lá | Xanh đậm, dày, bóng, có lộc non; ít lá vàng, không sâu bệnh |
| Gốc và bầu | Bầu đất chắc, cây không lung lay; chậu có lỗ thoát nước |
Lúc mua, lắc nhẹ thân cây thử: quả, lá rụng lả tả là cây đang yếu. Hỏi thêm người bán cách chăm và cây vào chậu được bao lâu rồi, cây đã quen chậu thì thường giữ quả tốt hơn.
Đặt và chăm cây quất để quả lâu rụng
- Chỗ đặt: chỗ sáng, thoáng như gần cửa sổ, ban công có nắng nhẹ. Tránh gió lùa mạnh, tránh để điều hòa hay máy sưởi thổi thẳng vào cây.
- Tưới nước: thấy mặt bầu khô chừng 2–3 cm thì tưới vào gốc, vừa đủ thấm; nước đọng ở đĩa lót chậu thì đổ đi.
- Không bón thêm phân mấy ngày đang chưng, kẻo cây bị xáo trộn.
- Trang trí nhẹ tay: treo bao lì xì, câu chúc bằng giấy nhẹ thôi; đừng quấn dây đèn chặt vào cành hay treo đồ nặng làm gãy cành non.
- Ngày nào cũng nhặt lá vàng, quả rụng cho chậu gọn gàng, cây cũng bớt sâu bệnh.
Quả quất cảnh có ăn được không?
Không nên. Theo PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh trong bài báo nói trên, muốn cây xanh tốt và giữ quả, nhà vườn có thể phun thuốc kích hoa, đậu quả, giữ quả đến tận hôm giao cho khách. Thuốc này ngấm vào trong quả nên rửa hay đun sôi cũng không hết; ăn phải có thể buồn nôn, đau bụng, rối loạn tiêu hóa. Vậy nên đừng lấy quất cảnh để ăn, pha nước hay ngâm mật ong trị ho, nhất là cho trẻ nhỏ. Cần quất để ăn thì mua ở chỗ bán rau quả có nguồn gốc rõ ràng.
Sau Tết làm gì với cây quất?
- Cây thuê, hay mua kèm dịch vụ gửi lại, thì gọi nhà vườn hẹn ngày trả.
- Muốn giữ cây thì hái bớt quả cho cây nghỉ, đặt chỗ có nắng, tưới đều; trồng xuống đất hay sang chậu to hơn để chờ lứa quả mới.
- Quả hái xuống đừng đem ăn, gom bỏ chung với lá rụng.
Trong phòng khách, quất hay đứng cạnh cành đào hoặc chậu mai. Hai loại ấy chăm thế nào thì xem giữ hoa đào lâu tàn và lặt lá mai trước Tết; còn bày cây, bày hoa sao cho nhà nhỏ vẫn thoáng thì có trang trí Tết nhà nhỏ với cắm hoa ngày Tết.
.jpg){kind=link}
