Canh khổ qua nhồi thịt là món canh quen thuộc trên mâm cơm Tết miền Nam; theo cách giải thích dân gian, tên “khổ qua” gửi gắm mong muốn những vất vả của năm cũ sẽ qua đi. Bát canh ngon là khổ qua ít đắng, nhân nhồi chặt không bung ra, nước canh trong veo.
Chuyện vì sao người miền Nam ăn canh khổ qua ngày Tết thì một nhà nghiên cứu văn hóa đã giải thích trong bài của báo VnExpress. Định lượng ở đây gom từ mấy công thức quen thuộc, bạn cứ nêm theo khẩu vị nhà mình.
Thời gian nấu canh khổ qua nhồi thịt: ngâm khổ qua 10–15 phút, để nhân nghỉ chừng 15 phút, nấu 15–20 phút nếu thích khổ qua còn giòn, muốn mềm rục thì để lâu hơn.
Nguyên liệu nấu canh khổ qua nhồi thịt cho 6 người
| Nguyên liệu | Lượng gợi ý | Ghi chú |
|---|---|---|
| Khổ qua | 1 kg, khoảng 4–5 trái | Chọn trái non, xanh sáng, gai to |
| Thịt nạc xay | 300 g | Có thể thay 100 g bằng giò sống cho nhân dai |
| Nấm mèo | 2 tai | Ngâm nở, băm nhỏ |
| Bún tàu (miến) | 1 bó nhỏ | Ngâm mềm, cắt khúc khoảng 1 cm |
| Hành tím, hành lá | 3–5 củ, vài cọng | Hành tím băm vào nhân, hành lá rắc khi múc |
| Nước dùng xương | 1,2–1,5 lít | Có thể dùng nước lọc nêm vừa |
| Gia vị | Vừa đủ | Nước mắm, tiêu, hạt nêm |
Mẹo làm khổ qua bớt đắng
- Cắt khổ qua thành khúc 4–5 cm, còn muốn nhồi nguyên trái thì khía dọc một đường.
- Nạo sạch ruột và lớp màng trắng bên trong, chỗ đó đắng nhất.
- Ngâm khổ qua vào nước đá hay nước lạnh 10–15 phút; hoặc chần qua nước sôi chừng 30 giây rồi thả ngay vào nước đá cho giữ màu xanh.
Làm nhân và nhồi khổ qua
- Trộn thịt xay với nấm mèo, bún tàu, hành tím băm, chút nước mắm và tiêu; để nhân nghỉ khoảng 15 phút cho thấm.
- Nhồi nhân thật chặt vào từng khúc khổ qua, miết phẳng hai đầu để nhân không rơi ra khi nấu.
- Nếu khía dọc cả trái, buộc lại bằng cọng hành lá đã chần mềm.
Nấu canh để khổ qua không bể
Đun sôi nước dùng, thả khổ qua vào, hạ lửa nhỏ và vớt bọt. Nấu tới khi khổ qua mềm vừa ý: chừng 15–20 phút nếu thích còn giòn giòn, lâu hơn nếu thích mềm rục. Đừng khuấy mạnh tay; nêm lại lần cuối rồi múc ra tô, rắc hành lá với tiêu.
Nhân còn dư thì vo viên thả luôn vào nồi. Canh nấu xong thì nên ăn trong ngày; còn thừa thì chia hộp, để nguội bớt rồi cất tủ lạnh.
Ai nên ăn ít khổ qua?
Người hay bị hạ đường huyết và bà bầu thường được khuyên ăn ít khổ qua; ăn nhiều quá cũng dễ đầy bụng. Ai đang dùng thuốc trị tiểu đường mà muốn ăn khổ qua thường xuyên thì nên hỏi bác sĩ trước.
Trên mâm cơm Tết miền Nam, bát canh khổ qua hay đi cùng nồi thịt kho tàu, đĩa bánh tét với dưa món. Đêm cuối năm cúng gì thì xem mâm cúng giao thừa, còn ăn gì mấy ngày Tết thì có thực đơn 3 ngày Tết.
